Our Honors
alborzbehsam.com
دسته بندی سموم دفع آفات نباتی
دسته بندی سموم دفع آفات نباتی
دسته بندی سموم دفع آفات نباتی

واژه سموم دفع آفات (Pesticides ) دامنه وسیعی از ترکیبات از جمله حشره کش ها ، قارچ کش ها ، علف کش ها ، جوندگان کش ، نرم تن کش ها ، نماتد کش ها ، تنظیم کننده های رشد گیاهان و سایر موارد را در بر می گیرد. محصولات آفت کش ها از اختراعات امروز نیستند !  بسیاری از تمدن های باستان از آفت کش ها برای محافظت از محصولات خود در برابر حشرات و آفات استفاده می کردند سومریان باستان از گوگرد اولیه برای محافظت از محصولات خود در برابر حشرات استفاده می کردند. در حالی که ، کشاورزان قرون وسطایی با استفاده از مواد شیمیایی با استفاده از آرسنیک ، سرب در محصولات آزمایش کردند.

تاریخچه سموم دفع آفات نباتی

چینی ها از ترکیبات آرسنیک و جیوه برای کنترل شپش بدن و سایر آفات استفاده کردند. در حالی که ، یونانی ها و رومی ها از روغن ، خاکستر ، گوگرد و سایر مواد برای محافظت از خود ، دام و محصولات خود در برابر آفات مختلف استفاده می کردند.

در همین حال ، در قرن نوزدهم ، محققان بیشتر بر روی تکنیک های طبیعی شامل ترکیبات ساخته شده با ریشه های سبزیجات گرمسیری و گل داوودی تمرکز کردند.

در سال 1939 ، دی کلرو دیفنیل-تری کلرو اتان (D.D.T) کشف شد ، که تاثیر بالقوه ای در کنترل آفات داشت و مورد استفاده وسیعی در سراسر دنیا قرار گرفت ولی پس از بیست سال ، به دلیل اثرات مخرب بیولوژیکی  بر روی انسان و محیط زیست ، تقریباً در 86 کشور ممنوع شد.

تعریف سموم دفع آفات
سازمان غذا و کشاورزی  (FAO):آفت کش ها را چنین تعریف کرده است هر ماده یا مخلوطی از مواد برای جلوگیری ، از بین بردن یا کنترل هر نوع آفت ، از جمله ناقلین بیماری های انسانی یا حیوانی ، گونه های ناخواسته گیاهان یا حیوانات ، که باعث خسارت در تولید ، فرآوری ، ذخیره ، حمل و نقل و یا بازار مواد غذایی ، محصولات کشاورزی ، چوب و محصولات چوبی یا مواد خوراکی حیوانات. را شامل می شود.

انواع سموم دفع آفات
سموم بر اساس نوع کنترلی که روی آفات دارند به انواع زیر دسته بندی می شوند:
حشره کش ها  (Insecticides) - حشرات
علف کش (Herbicides)- گیاهان
جوندگان کش (Rodenticides)- جوندگان (انواع موش)
باکتری کش (Bactericides)- باکتری
قارچ کش (Fungicides)- قارچ
لارو کش (Larvicides)- لارو

 

یک دسته بندی دیگرسموم  بر اساس میزان تجزیه زیستی Biodegration صورت می گیرد

سموم با قابل تجزیه زیستی (Biodegradable):
این نوع از سموم قابلیت تجزیه در برابر عوامل میکروبی و سایر میکروارگانسیم را دارند و به انواع ترکیبات بی ضرر در طبیعت تبدیل می شوند.

سموم با دوام  (Persistent)
این نوع از سموم ماندگاری بالایی دارند که تجزیه آن ها ممکن است ماهها یا سالها طول بکشد.

سموم دفع آفات بر اساس شیمیایی:
ارگانوفسفره:
ارگانوفسفات ها غالبا حشره کش هستند و باعث اختلال در سیستم عصبی آفات از طریق اختلال در انتقال دهنده های عصبی (Neurotransmitter) میشوند.
کاربامات:
مشابه آفت کش های ارگانوفسفره هستند ، سموم دفع آفات کاربامات نیز با ایجاد اختلال در فعالیت آنزیمی انتقال دهنده های عصبی  بر سیستم عصبی تأثیر می گذارد.
حشره کشهای ارگانوکلره:
کاربرد این دسته از سموم سابقه طولانی دارد ، اما اکنون سموم ارگانوفسفره در بسیاری از کشورها به دلیل اثرات مخرب بهداشتی و زیست محیطی و ماندگاری آنها (ممنوع شده اند ، به عنوان مثال DDT ، کلردان و توکسافن

پایروتیروئید:
سموم پایروتیروئید ها  یک نسخه سنتز شده از پیرترین هستند ، و درواقع  یک سموم دفع آفات طبیعی است که  از گل داوودی حاصل شده اند. این دسته از سموم به گونه ای توسعه یافته اند که پایداری خود را در محیط حفظ کنند
علف کش های سولفونیل اوره:
علف کش های سولفونیل اوره برای کنترل علف های هرز مانند سیکلوسولفامورون ، بیس پیریباک-سدیم ، ترباسیل ، سولفومتورون-متیل سولفوسولفورون ، ریمسولفورون ، پیرازوسولفورون-اتیل ، ایمازوسولفورون ، نیکوسولفولون ، اگزاسولفورون ، هالو سولفورون متیل ، پریمی سولفورون متیل ، فلوپیرسولفورون - متیل - سدیم ، اتوکسی سولفورون ، کلریمورون - اتیل ، بنسولفورون - متیل ، آزیم سولفورون و آمیدوسولفورون.

سموم بیولوژیکی:
سموم بیولوژیکی انواع خاصی از سموم دفع آفات هستند که از مواد طبیعی مانند حیوانات ، گیاهان ، باکتری ها و برخی مواد معدنی به دست می آیند.

فواید سموم دفع آفات
مزیت اصلی کاربرد سموم دفع آفات، حمایت از کشاورزان ، حفاظت و نجات محصولات کشاورزی در برابر کلیه آفات کشاورزی، و در نتیجه تولید محصولاتی با کیفیت و عاری از کلیه آفات است .و علاوه بر این کنترل آفات و ناقلین بیماریهای گیاهی.، کنترل ناقلین بیماریهای انسان / دام و کنترل کلیه ارگانیسم ها و موجوداتی  را که به فعالیت ها ، سرمایه و متعلقات انسان آسیب می رساند را به همراه دارد.

از مزایای سموم دفع آفات می توان به افزایش تولید غذا ، سودآوری برای کشاورزان و پیشگیری از بیماری ها اشاره کرد.

اثرات سموم در محیط زیست

سموم شیمیایی به گونه ای طراحی شده اند که تدریجا در محیط آزاد می شوند.  اگرچه سموم دفع آفات برای کنترل آفت خاصی تولید و سنتز شده اند، اما متاسفانه درصد بسیار زیادی از سموم دفع آفات به مقصدی غیر از هدف خود می رسند و در نتیجه وارد هوا ، آب و خاک و جریان های زیرزمینی (Leaching) و در نتیجه به زنجیره غذایی انسان وارد می شوند .

کاربرد مداوم آفت کش ها سلامتی انسان را باخطرات زیادی مواجه می سازد، از تأثیرات کوتاه مدت و حاد آن (Acute Effects) مانند سردرد و حالت تهوع و اثرات مزمن (Chronic Effects) مانند سرطان ، نقص های وراثتی و ژنتیکی .و از دیگر اثرات منفی کاربرد سموم، کاهش تنوع زیستی می  باشد.

سموم توانایی آسیب رساندن به انسان، سایر موجودات غیر هدف (حیات وحش) و محیط زیست را دارند و امروزه قوانینی برای کنترل بازاریابی و کاربرد سموم دفع آفات برای به حداقل رساندن چنین خطراتی وضع شده است که کنترل و نظارت دقیق بر رویه فروش و استفاده از آنها را شامل می شود و باید این اطمینان حاصل شود که مصرف کنندگان نهایی سموم دفع آفات (کشاورزان ،گلخانه داران یا باغداران) از سموم به طور ایمن و موثر استفاده می کنند و تعادلی مناسب ، بین تقاضا و عرضه محصولات کشاورزی با تکیه بر اصل اطمینان از ایمنی عموم ، غذا و محیط زیست صورت بگیرد.


07/02/2019

نویسنده :دکتر شیرین ترابی پور