بیماری بلاست برنج

بیماری بلاست برنج :

Rice Blast

شایع ترین و خسارت بار ترین بیماری های قارچی در کشت برنج محسوب می شود و عامل اصلی آن قارچی به نام

Magnaporthe oryzae است . این قارچ توانایی بالایی در هجوم به بافت های مختلف گیاه برنج دارد و با تولید لکه های خاص ، از برگ تا خوشه را آلوده میکند اگرچه بسیاری از کشاورزان نسبت به وجود بیمکاری های قارچی در مزارع خود آگاهی دارند، اما شدت و گسترش تخریب قارچ بلاست  برنج ، اغلب  دست کم گرفته  می شود.

به دلیل اهمیت بالای این بیماری ، پژوهش های گسترده ای بر روی مکانسیم  آلودگی آن  صورت گرفته است .

بررسی ها نشان می دهند که شرایط محیطی ، به ویژه رطوبت و دمای بالا در گسترش سریع بیماری نقش اساسی دارند . علاوه براین منابع آولیه آلودگی از جملهخ بذرهای آلوده و بقایای گیاعهی باقی مانده در مزارع ، عامل انتقال  و استمرار این بیماری در فصل های بعدی کشت هستند.

جرخه بیماری بلاست برنج:

برای پیشگیری از بلاست برنج و کاهش خسارت آن، شناخت چرخه زندگی قارچ بسیار مهم است. چرخه بیماری شامل مراحل تولید اسپور، پراکندگی، نفوذ به بافت گیاه، تکثیر و انتشار مجدد است که در ادامه هر کدام به‌اختصار توضیح داده می‌شود. مراحل آلودگی از تشکیل اسپور تا نفوذ به بافت گیاه

ابتدایی‌ترین مرحله آلودگی، زمانی آغاز می‌شود که اسپور قارچ روی سطح برگ یا بافت‌های دیگر مستقر می‌شود. در شرایط رطوبت نسبی بالا، اسپور جوانه زده و با تولید ساختارهای مکنده موسوم به آپرسوریوم، به داخل سلول‌های گیاه نفوذ می‌کند. در این مرحله، اگر گیاه میزبان از ارقام مقاوم نباشد یا شرایط محیطی کاملاً مهیا باشد، قارچ به‌سرعت تکثیر یافته و بافت‌های گیاهی را تخریب می‌کند

.

منابع اولیه آلودگی شامل بذرهای آلوده و بقایای گیاهی

یکی از دلایل اصلی تداوم بیماری در فصل‌های کشت بعدی، بقای اسپورها بر روی بقایای گیاهی و بذرهای آلوده است. اگر بذرها قبل از کشت ضدعفونی نشوند، قارچ به‌عنوان مسافر خاموش همراه بذر به مزرعه منتقل می‌شود. همچنین، بقایای ناشی از برداشت فصل قبل که در خاک باقی می‌مانند، بستر مناسبی برای رشد اولیه قارچ در سال بعد فراهم می‌کنند. این منابع آلودگی اولیه معمولاً به چشم نمی‌آیند اما تأثیر زیادی بر شیوع مجدد بیماری دارند.

سرعت تکثیر و تعداد چرخه‌های بیماری در یک فصل

چرخه زندگی قارچ برنج می‌تواند در شرایط مطلوب به‌سرعت تکرار شود. در یک فصل، امکان دارد چندین نسل اسپور تولید و منتشر شوند که هر نسل توانایی آلوده کردن بخش‌های جدیدی از مزرعه را دارد. این خاصیت چنددورگی عامل اصلی خسارت سنگین و کنترل دشوار این بیماری است. استفاده از راهکارهای یکپارچه و هم‌زمان در مراحل مختلف فصل کشت، می‌تواند مانع از تداوم زنجیره آلودگی شود.

علائم بیماری بلاست برنج :

از نظر متخصصان Organic-agri  بیماری بلاست برنج علائم  و نشانه های گسترده ای را بر این گیاه ایجاد می کند . یکی از

بارز ترین این نشانه ها، وجود لکه  های بیضی شکل یا دوکی شکل اند و معمولا روی برگ ها برنج  ظاهر می شود. درحاشیه ها قهوه ای رنگ است .  با پیشرفت بیماری ، لکه ها ممکن است به هم بپیوندند و منجر به خشک شدن و مرگ برگ ها شوند. علاوه بر برگ ها بلاست برنج می تواند به طوقه ها ساقه ها و خوشه های برنج نیز آسیب  برساند .

در طوقه ها و ساقه ها ، لکه های تیره و آب سوخته ظاهر میشود.  که می تواند منجر به شکستگی و افتادگی گیاه شود. خوشه های برنج نیز از این بیماری مصون نیستند. در برخی موارد نیز این بیماری به گردن  خوشه ها حمله میکند که این امر می تواند به مرگ خوشه ها و ریزش دانه ها منجر شود و در  نهایت عملکرد محصول را شدیدا کاهش می دهد

تمامی این علائم در کنار هم می توانند تاثیرات مخربی بر عملکرد و کیفیت  محصول برنج داشته باشند.

شایع  ترین نشانه های بلاست برنج :

بلاست برنج میتواند در تمام مراحل رشد و تکامل برنج به آن حمله کند و خسارات مختلفی را به بار آورد. برنج های درگیر با بلاست معمولا نشانه های مشخصی را بروز می دهند. این نشانه ها می تواند در قسمت های مختلف برنج مشاهده می شود. برگ ها ساقه و خوشه های برنج هیچکدام از حمله بلاست  برنج در امان نیستند.

بلاست خوشه برنج اگر در مراحل اولیه تولید برنج ها به محصول شما برسد. می تواند جلوی تشکیل دانه ها را بگیرد.یا آنها را تا حد زیادی تضعیف کند.

پیشگیری وراه های مبارزه با بیماری بلاست برنج :

مدیریت بیماری بلاست برنج نیازمند اقدامات پیشگیرانه و کنترلی است.

هدف اصلی این روش ها، کاهش شرایط  مساعد برای گسترش بیماری .و افزایش مقاومت گیاه در برابر آلودگی است.

1-    استفاده از ارقام مقاوم

2-    مدیریت صحیص آبیاری

3-    استفاده از کودها ( مصرف متعادل کود )

4-    کاهش تراکم بوته ها

5-روشهای شیمیایی :

در شرایطی که بیماری  در مزرعه مشاهده شود یا شرایط محیطی برای شیوع آن فراهم باشد ، استفاده از روشهای شیمیایی می تواند نقش مهمی در کنترل سریع و کاهش خسارت داشته باشد.